قىزدار، ۇلدار جانە گەندەرلىك ويىنشىقتار

فوتو يلليۋستراتسييا: برەندان فيتزپاتريك

فوتو يلليۋستراتسييا: برەندان فيتزپاتريك

ەر ازاماتتاردىڭ 50، ال ايەلدەردىڭ 48%-ى بەينە ويىندار وينايدى. الايدا امەريكالىقتاردىڭ 60%-ى بۇنى ەرلەرگە عانا تان دەپ ەسەپتەيدى. – Pew Research Center ساۋالناماسى، 2015 ج.

ناتاشا دالي

ەرەسەكتەر قاجىتقان تىرشىلىكتەن سەرپىلۋ ۇشىن ويناۋى مۇمكىن. ال بالالار ۇشىن ومىردىڭ وزى – ويىن، ويىنشىقتار بولسا الەم تانۋدىڭ بىردەن بىر قۇرالى.

بۇعان گەندەرلىك ايىرماشىلىقتارعا قاتىستى تۇجىرىمدامالار كىرەدى. الەۋمەتتانۋشى ەليزابەت سۋيت «Sears» كاتالوگىنداعى «ۇيدىڭ شاعىن ۇلگىسى»، «جاس ونەركاسىپ قىزمەتكەرى» سيياقتى 7300­دەن استام ويىنشىقتى زەرتتەدى. ال، عاسىر سوڭىندا ول ويىنشىقتار حان شايىم مەن قاھارمانعا اينالعانىن ايتادى.

بۇل اۋ باستان كەلە جاتقان ۇردىس ەمەس. سۋيت 1970 جىلدارى فەمينيزم بەلەڭ العان قوعامدا گەندەرلىك ويىنشىقتاردىڭ قاتارى ازايعانىن ايتادى: «Sears» كاتالوگىنىڭ 1975 جىلعى سانىندا كورسەتىلگەن ويىنشىقتاردىڭ ەكى پايىزى عانا بەلگىلى بىر جىنىسقا ارنالعان. الايدا 1980 جىلدارى ەلەۋلى وزگەرىستەر ورىن الدى. گەندەرلىك ەرەكشەلىكتەر بالالارعا ارنالعان تاۋارلاردا، اسىرەسە، كيىمدە كورىنىس تاپتى. «ماركەتولوگتار ۋلترا دىبىستىق تەحنولوگييانىڭ قولجەتىمدى بولۋىن جانە اتا-­انالاردىڭ بولاشاق سابيلەرىنىڭ جىنىسىن الدىن­ الا انىقتاۋ مۇمكىندىگىن وز پايداسىنا شەشتى»، – دەيدى سۋيت.

ويىنشىقتاردى بالانىڭ جىنىسىنا قاراي شىعارۋ وز ناتيجەسىن بەردى. 2015 جىلعى زەرتتەۋ بويىنشا، ۇلداردىڭ قىزدارعا قاراعاندا K’nex، Lego، Puzzle سيياقتى وي­ورىستى دامىتاتىن ويىنشىقتارمەن جيى وينايتىنى انىقتالدى. زەرتتەۋ اۆتورى، پسيحولوگ دجەيمي دجيرو ماركەتينگتىڭ ماڭىزدى رول اتقارۋى مۇمكىن ەكەنىن ايتادى. قىزدارعا ارنالعان «Lego Friends» ونىمدەر جەلىسى قۇراستىرۋعا ەمەس، رولدىك ويىنعا نەگىزدەلگەن. كەيبىر دۇكەندەر قىزدارعا ارنالعان ويىنشىقتاردى بولىپ كورسەتەدى. «عىلىم مەن تەحنولوگييا سالاسىنداعى ايەلدەردىڭ ازدىعى دا وسىدان»، – دەيدى دجيرو.


گەندەر تۋرالى زەرتتەۋ

جىنىستار قاقتىعىسى: عىلىم نە دەيدى؟

gender_spots3_FINAL_FP-3

كليمات وزگەرىسىنە ەرلەردەن گورى ايەلدەر كوبىرەك الاڭدايدى.

2010 جىلى «Gallup» جۇرگىزگەن ەكولوگييالىق زەرتتەۋ ناتيجەسى ايەلدەردىڭ 64 پايىزى، ال ەرلەردىڭ نەبارى 56 پايىزى عالامدىق جىلىنۋ ادامنىڭ ارالاسۋىمەن ورىن العانىنا سەنەتىنىن كورسەتتى.

gender_spots3_FINAL_FP-1

انالىق كەسىرتكەلەر گەندەردى قالاي رەتتەيدى؟

انالىق قوڭىر انوليستەر امان قالۋ ۇشىن بىرنەشە اتالىقپەن شاعىلىسادى. سوسىن ىرى اتالىقتاردىڭ شاۋەتى ارقىلى – اتالىق كەسىرتكەلەردى، ال ۇساقتارىنىڭ شاۋەتى ارقىلى انالىق كەسىرتكەلەردى دۇنيەگە اكەلەدى.

gender_spots3_FINAL_FP-2

ەرلەر ۇرىس-كەرىس تەن كەيىن دوستاسۋعا بەيىم كەلەدى.

ادەتتە، ەر ادامدار ويىننان كەيىن قارسىلاسىمەن قول الىسادى نەمەسە ارقا قاعىسادى. ال ايەلدەر گارۆارد زەرتتەۋشىلەرى انىقتاعانداي، سيرەك تاتۋلاسادى.


    

پىكىر جازۋ