.

جاپانداعى جالعىز ۇي

پاسۋ اۋىلىنىڭ جاسوسپىرىمى سمارتفونىنا شۇقشييۋدا. مۇنداعىلار يسمايليتتەرگە جاتادى دا يمام اعا حانعا بويۇسىنادى. بوكتەردەگى جازۋ اعا حاننىڭ 1987 جىلى وسى ايماققا كەلگەنىن كورسەتەدى.

پاسۋ اۋىلىنىڭ جاسوسپىرىمى سمارتفونىنا شۇقشييۋدا. مۇنداعىلار يسمايليتتەرگە جاتادى دا يمام اعا حانعا بويۇسىنادى. بوكتەردەگى جازۋ اعا حاننىڭ 1987 جىلى وسى ايماققا كەلگەنىن كورسەتەدى.

پاكىستاننىڭ شالعايداعى تاۋلى وڭىرى تەحنولوگييا اسەرىنەن كۇن ساناپ وزگەرۋدە.

ماتىن مەن فوتو: مەتيۋ پالەي

1999 جىلى العاش رەت قاراقورىم تاۋلى جوتاسىن اسىپ، پاكىستانعا بارعانىمدا بۇل ايماققا بىر جىلدا ون مىڭداعان تۋريست كەلگەن ەكەن. مەن بىردەن گودجال ايماعىن بەتكە الدىم.

قىتاي مەن اۋعانستان جوعارعى شەكاراسىنىڭ ەتەگىندە ورنالاسقان گودجال اۋىلدارىندا شامامەن 20 000 ادام تۇرادى ەكەن، ولار – يسلام دىنىنىڭ اعا حان باستاعان قالىپتى اعىمىن ۇستاناتىن يسمايليتتەر، سونداي-اق ولار پارسى ەتنيكالىق توبىنا جاتاتىن ۆاحاندار. «11 قىر­كۇيەكتەگى سۇمدىق جاعدايدان بەرى، تۋريس­تەر ازايدى»، – دەيدى جەرگىلىكتى گيد كارىم جان. باسقا پاكىستاندىقتار سيياقتى گودجالدىقتار دا وزدەرىن لاڭكەستىكپەن جانە زۇلىمدىقپەن بايلانىستىرۋدان زارداپ شەكتى، كوپشىلىگى ونى وزگەرتۋگە دارمەنسىز ەدى.

كەيىن گودجالدا بىرنەشە رەت بولدىم، سونىڭ بىرىندە وتكەن جازدا وتباسىممەن كەلگەن ەدىم. كورگەندەرىم سول داقپىرتتى جوققا شىعارعانداي. سۋرەتتەرىم مەن وسى جازعانىم وقىرماندارعا بۇل جەر تۋرالى تىڭ وي بەرەر دەپ ۇمىتتەنەمىن.

زۋد حۋن اۋىلىنداعى باستاۋىش مەكتەپتە قىزدار جاڭا مۇعالىمدى قارسى الۋ ۇشىن جينالعان. ال كەلەسى بولمەدە ۇلدار بىر كەزدەرى جىبەك جولىنىڭ بىر بولىگى بولعان اۋعانستاننىڭ ۆاحان دالىزىنە پارالەل ورنالاسقان چاپۋرسان وزەنى القابىنا ەكسكۋرسيياعا بارۋدى تالقىلاۋدا. يسمايليتتەر داستۇرىندە، اسىرەسە قىزدار ۇشىن وقۋعا ەرەكشە كوڭىل بولىنەدى.

زۋد حۋن اۋىلىنداعى باستاۋىش مەكتەپتە قىزدار جاڭا مۇعالىمدى قارسى الۋ ۇشىن جينالعان. ال كەلەسى بولمەدە ۇلدار بىر كەزدەرى جىبەك جولىنىڭ بىر بولىگى بولعان اۋعانستاننىڭ ۆاحان دالىزىنە پارالەل ورنالاسقان چاپۋرسان وزەنى القابىنا ەكسكۋرسيياعا بارۋدى تالقىلاۋدا. يسمايليتتەر داستۇرىندە، اسىرەسە قىزدار ۇشىن وقۋعا ەرەكشە كوڭىل بولىنەدى.

i53134_160617_0099

اينالاسىن مۇزدىقتار مەن تاۋلار قورشاعان يسمايليتتەر ۇزاق ۋاقىت وقشاۋ ومىر سۇردى. بىراق جاڭا ونەرتابىس پەن جەتىستىكتەر ارقاسىندا سىرتقى الەمنىڭ ەسىگى اشىلدى. ار كەلگەنىمدە وزگەرىستەردى بايقايتىنمىن. بىر كەزدەرى تەك جول تالعامايتىن كولىككە قانا «كونەتىن» قاراقورىم جولىنىڭ جاڭا تراسساسىمەن ەندى پاكىستاننىڭ وڭتۇستىك قالالارىنىڭ تۇرعىندارى ساپار شەگىپ جۇر. اۋىل جاستارى يمام نۇسقاۋىمەن وسى قالالارعا بىلىم الۋعا بارادى. جازعى دەمالىستارىندا سوڭعى ۇلگىدەگى ساندى كيىممەن قايتادى.

وتكەن جىلى مەن پاسۋ اۋىلىندا جاستارمەن كەزدەسۋگە كەلگەنىمدە كەيبىرى ساندى فۋتبولكا، دجينسي شالبار كيىپ، ادەمى ساقال جىبەرىپ، ۇزىن شاشتارىن تۇيىپ قويسا، قالعاندارى داستۇرلى اق شالبار، ۇزىن كويلەكپەن جۇرگەن ەدى. ولاردىڭ بىرى – سادجيد الۆي جاقىندا شۆەتسيياعا عىلىم دوكتورلىعىنا گرانتپەن وقۋعا باراتىنىن قۋا­نا ايتتى. الۆي سول ماڭدا ۆولەيبول ويناپ جۇرگەن بويجەتكەندەردى نۇسقاپ: «ولاردىڭ بارى دە مەكتەپكە بارادى جانە كوبى تورت تىلدە سويلەي الادى»، – دەيدى. ەسار الي اۋىل ومىرىندەگى وزگەرىس­تەر بىلىممەن بايلانىستى ەكەندىگىمەن كەلىستى. «بۇعان مىنا نارسەنىڭ دە ىقپالى بار»، – دەيدى ول تەلەفونىن كورسەتىپ. سمارتفوندار مەن موبيلدى بايلانىس جەلىلەرى كۇندەلىكتى ومىر مەن بۇرىنعى ادەت-عۇرىپقا، ايتالىق قىزبەن كەزدەسۋ داستۇرىنە ىقپال ەتكەن. وسى كۇنگە دەيىن اتا-انالار شاڭىراق كوتەرۋدى وزدەرى ۇيىمداستىراتىن. الايدا الي جۇبايى شەينامەن اۋەلى حابارلاما الماسۋمەن باستاپ، جايمەن قارىم-قاتىناس ورناتقانىن، ارتىنان اتا-انالارىنان ۇيلەنۋگە رۇقسات سۇراعاندارىن ايتادى.

يسمايليت جاس كەلىن بولاشاق جارىن كۇتۋدە. بۇرىندارى گودجال ايماعىندا قىز بەن جىگىتتى اتا-انالارى ۇيلەندىرەتىن. ال بۇگىن جاستاردىڭ دەنى الەۋمەتتىك جەلىلەردە تانىسىپ، وز بايلانىستارىن «ماحابباتپەن قۇرىلعان شاڭىراق» دەپ ماقتان تۇتادى. شالعايداعى اۋىلدا (تومەنگى سول جاقتا) ۆاحاندىق جۇپ داستۇرلى ساز ۇيدە شاي قايناتۋدا.

يسمايليت جاس كەلىن بولاشاق جارىن كۇتۋدە. بۇرىندارى گودجال ايماعىندا قىز بەن جىگىتتى اتا-انالارى ۇيلەندىرەتىن. ال بۇگىن جاستاردىڭ دەنى الەۋمەتتىك جەلىلەردە تانىسىپ، وز بايلانىستارىن «ماحابباتپەن قۇرىلعان شاڭىراق» دەپ ماقتان تۇتادى. شالعايداعى اۋىلدا (تومەنگى سول جاقتا) ۆاحاندىق جۇپ داستۇرلى ساز ۇيدە شاي قايناتۋدا.

i53134_160704_0226

گودجالعا وتباسىممەن بارعان ساپارىمدا بىز ۇيلەنۋ تويىنىڭ قوناعى بولدىق. كىشى ەكى بالام كريكەت ويىنىنا كىرىسىپ كەتتى. ال جۇبايىم ەكەۋىمىزدى كەلىن مەن ونىڭ دوستارى توپتىق سەلفيگە تۇسۋگە شاقىردى. بىز وزىمىزدى شاقىرۋسىز كەلگەن قوناقتاي سەزىنبەدىك.

«قيىر شەتتە تۇرساق تا قوناققا دەگەن قۇرمەتىمىز ەشقاشان كەمىگەن ەمەس،  –  دەيدى جان. – بالالارىمىز ۇلكەن قالالاردا وقىپ جاتىر، ال بىز مۇندا تاۋلىق شارۋا عانامىز». گودجال جاھاندىك وركەنيەتكە باياۋ ىلەسسە دە، رۋحتاندىرار سالت-داستۇرىن ساقتاپ قالعان.

ەتنيكالىق ۆاحان توبىنىڭ وكىلدەرى – اناسى مەن قىزى مالعا شوپ ورىپ اكەلە جاتىر. ولار حۋسايني اتالاتىن اۋىلى مەن شابىندىق اراسىنداعى ەكى ساعاتتىق جولدى جاياۋ جۇرەدى. بۇل جۇمىستاردى ەرلەر مەن ايەلدەر وزارا اۋىسىپ ىستەي الادى.

ەتنيكالىق ۆاحان توبىنىڭ وكىلدەرى – اناسى مەن قىزى مالعا شوپ ورىپ اكەلە جاتىر. ولار حۋسايني اتالاتىن اۋىلى مەن شابىندىق اراسىنداعى ەكى ساعاتتىق جولدى جاياۋ جۇرەدى. بۇل جۇمىستاردى ەرلەر مەن ايەلدەر وزارا اۋىسىپ ىستەي الادى.

زۋد حۋنداعى مەكتەپتە قىزدار ۇزىلىس كەزىندە كريكەت وينايدى. سونداي-اق وسى اۋىلدا جاقىندا شاڭىراق كوتەرەتىن قىزدىڭ وتباسى مۇشەلەرى «ماحاببات تويى» الدىندا سەلفي تۇسىرۋ ۇشىن توقتاعان ساتى.

زۋد حۋنداعى مەكتەپتە قىزدار ۇزىلىس كەزىندە كريكەت وينايدى. سونداي-اق وسى اۋىلدا جاقىندا شاڭىراق كوتەرەتىن قىزدىڭ وتباسى مۇشەلەرى «ماحاببات تويى» الدىندا سەلفي تۇسىرۋ ۇشىن توقتاعان ساتى.

i53134_160716_0345

       

پىكىر جازۋ