Қысырақ қамаған — National Geographic Qazaqstan
.

قىسىراق قاماعان

ەرەيمەنتاۋ وڭىرىنىڭ سولتۇستىك شىعىسىنداعى قىراتتى دالادا قوياندى-قويتاس دەگەن جەر بار. ول ۇلكەن-كىشى شار سەكىلدى مىڭ سان تۇرلى تاستار شاشىراپ جاتقان القاپ. ەرتەدە مۇندا قاشقىن اتتى باتىر ومىر سۇرىپ، ساداقشى ساربازدارىنا مىنا جىقپىل-جىقپىل قويتاستاردى جاۋ وعىنان وزدەرىنە قالاي قالقا قىلۋدى ۇيرەتكەن دەسەدى.

وسى جەردە تابيعاتتىڭ تول تۋىندىسى دەرلىك بىر عاجايىپ تاسويىق بار. بوز سە­لەۋلى دالاداعى بۇل قا­زان­­شۇڭقىر كوزگە بىردەن كو­رىن­بەيدى. ونى بۇرىننان بى­لەتىن بىرەۋ بولماسا، بىلايعى جۇرتتىڭ ونى ىز­دەپ تابۋى قيىن. اقمولا وبلىسى ەرەيمەنتاۋ ماڭىنداعى بۇل شاعىن قويتاستاردىڭ اراسىنداعى بۇل الىپ تاس جەر بەتىنەن 20-30 مەتر تومەندە ورنالاسىپتى. كوز ولشەمىمىزگە سالىپ كورگەنىمىزدە اتالمىش تاس­ويىق ۇزىندىعى 120، ەنى 60 مەتردەي بولىپ شىقتى. اينالاسى جاق­پارتاستار قورشاعان ونىڭ تابانى باكەنە بۇتا مەن شۇيگىن شوپكە تۇنىپ تۇر. تور جاقتاعى يتمۇرىن مەن جابايى قاراقات اراسىندا جىلتىراعان جىلعا دا باي­قالادى. «قىستاعى قاسات قار­دىڭ قۇدىرەتى-اۋ»، – دەپ وي­لادىق ىشتەي.  كوزكورگەندەردىڭ ايتۋىنشا، ەرتەدە بۇل جەر با­رىم­تاشىلاردىڭ قونالقالىق مەكەنى بولىپتى. بو­لىم­سىز نارسەدەن كەك­تە­نىپ، داۋلاسقان رۋلار بىر-بىرىنە دەگەن وشىن ەلدىڭ ورىستەگى مالىن ايداپ كەتۋدەن العان عوي. سونداي كەز­دە بارىمتاشى ۇرىلار كور­شى اۋىلدىڭ قولدارىنا تۇسكەن جىلقىلارىن وسىندا اكەلىپ، ىزدەرىن جاسىراتىن بولعان. ياعني، ولجا قىلقۇيرىقتاردى وزىمىز سوز ەتىپ وتىرعان قازان­شۇڭ­قىردىڭ تومەنگى جا­عىن­داعى قىلتادان بىر-بىرلەپ وتكىزىپ الىپ، شوبى مەن سۋى 5-6 كۇنگە جەتەتىن وسىندا باققان. سويتىپ، ارتتارىنان شىققان ايعاي-شۋدىڭ اڭىسىن اڭداعان. قۋعىن ابدەن باسىلىپ، ىز كەسۋشىلەر بەتى باسقا جاققا اۋعاندا ولار جىلقىلاردى مىنا تاسقورادان قايتا شىعارىپ، ىڭىر قاراڭعىلىعىمەن الىس جولعا اتتاناتىن بولعان. وسىنداي بارىمتا كەيىن سىرت كوزدەن تاسا بۇل قازانشۇڭقىر قىسىراق قاماعان اتالىپ كە­تىپتى. اتالمىش سوزدىڭ مان-ماعىناسىن يىسى قا­زاق بالاسىنا تاپتىشتەپ تۇسىندىرىپ جاتۋ ارتىق شى­عار دەپ ويلايمىز. قىس­قا­شا ايتقاندا، قىسىراق ۇيىرگە قوسىلماعاندىقتان قۇ­لىن­دا­ماي قالعان بايتال نە جاس بيە عوي.  وزىمىز سوز ەتىپ وتىرعان بۇل قازان­شۇڭقىردىڭ بۇ­رىن­عى زامانداعى جاع­دايى وسىلاي بولسا، كەشەگى كەڭەستىك كەزەڭدە ول قىرداعى مالشى­لاردى تا­بيعاتتىڭ ادام كۇتپەگەن قي­ىن­دىق­تا­رىنان امان الىپ قالاتىن مەكەن رەتىندە ەل ەسىندە قالىپ قوي­ىپتى.

اۆتورى: جانبولات اۋپباەۆ، فوتو: سايلاۋ بايبوسىن

       

پىكىر جازۋ