.

قاتەلىك قاقپانى

تۇنگى 3. 13 جاستاعى سارا گومەس روبوت-سابيگە قامقور بولۋدا. بىر ايلىق شاقالاققا پارا-پار قۋىرشاقتار وقۋشىلارعا اتا-انا بولۋدىڭ قانداي ەكەنىن سەزىنۋگە كومەكتەسەدى.

كولۋمبييا جوعارعى مەكتەپتەرىندەگى باعدارلاما جاسوسپىرىمدەر جۇكتىلىگىنىڭ الدىن الۋ ۇشىن اسا قاجەتتى سابي-روبوتتاردى قولدانادى.

دجەفرين بايونا مەكتەپكە كەشىگۋدە، ال ۋاقىت بولسا تاڭعى 6-دان كەتكەن. «وتكەن تۇنى كوز ىلگەم جوق، – دەيدى 15 جاستاعى ستۋدەنت، – «سابيىم» مەنى تۇنگى 10 مەن 12، تاڭعى تورتتە وياتتى». سولتۇستىك-شىعىس كولۋمبييانىڭ اۋىلدى ايماقتارىندا ساباق ەرتە باستالادى. دجەفرين ىستىق شوكولادتى ۇرتتاپ تۇرىپ، اراسىندا قولىن شارشاعان جۇزىنە قاراي سوزادى. سابيى ەستيۆەن قويىلعان بالاعا ارنالعان سەبەتىندە ۇن-تۇنسىز وتىر.

باقىتىنا وراي، دجەفرين ۇشىن ەرتە اكەلىك تاجىريبەسى بۇگىن اياقتالادى. ول جاسوسپىرىمدەر جۇكتىلىگىنىڭ الدىن الۋ ماقساتىنداعى اۋقىمدى باعدارلاماعا قاتىسۋدا. ەستيۆەن – شىن مانىندە، بىر ايلىق شاقالاقتىڭ قاجەتتىلىگىن كورسەتۋ ۇشىن جاسالعان روبوت-نارەستە. «سابي» تاماقتاندىرۋ، كەكىرتۋ، جايالىعىن اۋىستىرۋعا ستۋدەنتتەردى «شاقىرۋ» ۇشىن كۇنى-تۇنى بەلگىلى ۋاقىت ارالىعىندا جىلايدى. ار ارەكەت باقىلانادى، جازىلادى جانە وقۋشىلاردىڭ قالاي ارەكەت ەتەتىنى باعالانادى. ۇزاق ۋاقىت قاراۋسىز قالعان «سابي» وشىپ قالادى دا، وقۋشىنىڭ باعاسىنا ىقپال ەتەدى.

وقۋشىلار Bebé؟ Piénsalo Bien! نەمەسە «نارەستە؟ ويلان!» اتتى بىر اپتالىق جىنىستىق تاربيە مەن جاسوسپىرىمدەر جۇكتىلىگىنىڭ الدىن الۋ باعدارلاماسىنا قاتىسۋدا. مارتين – 14 جاستا، داننا مەن اندرەس – 13 جاس، ولار مۇشەقاپتى قالاي قولدانۋدى ۇيرەنۋدە.

دجەفرين 48 ساعات «نارەستەگە» قامقور بولدى، ادەتتەگى ەلگەزەك جانە كوڭىلدى جەتكىنشەكتىڭ سىلىكپەسى شىقتى. ول مەكتەپكە كەلىپ، «سابيدى» كەلەسى ەكى كۇنگە سىنىپتاسى جانە سابيدىڭ اناسى دەپ بەلگىلەنگەن 15 جاستاعى الەكساندرا گەررەيروعا تاپسىردى.

الەم بويىنشا جۇكتىلىك كەزىندە دەنساۋلىعىنا تونەتىن قاتەرمەن جانە وزىن عانا ەمەس، وتباسىن دا تىعىرىققا تىرەپ، جىل سايىن 17 ميلليونعا تارتا جاسوسپىرىم دۇنيەگە بالا اكەلەدى.

حۋليان – 13 جاستا، روبوت-سابيدى ساباق كەزىندە باعىپ وتىر.

جاس انالاردىڭ بىلىم الۋ جانە جەتىلۋ جايلى ارماندارى جيى بۇزىلادى. لاتىن امەريكاسى الەمدە جەتكىنشەكتەر جۇكتىلىگى جونىنەن العاشقى ۇشتىكتە تۇر. الەم بويىنشا سوڭعى ون جىلدىقتا بۇل كورسەتكىش تومەندەدى، بىراق مۇنداعى تومەندەۋ قارقىنى وزگە ايماقتارعا قاراعاندا تىم باسەڭ. اسىرەسە كەدەي اۋىل جاستارىنىڭ اراسىندا ەرتە جۇكتىلىك قاۋپى وتە جوعارى. كولۋمبييادا بەس انانىڭ بىرەۋى –15 پەن 19 جاس ارالىعىندا.

سوندىقتان بىز كولۋمبييانىڭ تەيم شاعىن قالاشىعىنداعى مەملەكەتتىك مەكتەپكە كەلدىك. دجەفرين، الەكساندرا جانە ولاردىڭ 9-سىنىپتا وقيتىن 100 سىنىپتاسى اتا-انالارىمەن بىرگە وسى باعدارلاماعا جازىلۋعا كەلىستى. ماقساتتارى – ەرتە جۇكتىلىكتىڭ الدىن الۋ. وعان قوسا، قۋىرشاق سابيمەن ەكى كۇندىك جاتتىعۋ كەزىندە وقۋشىلار نەگىزگى جىنىستىق تاربيە مەن كونتراتسەپتيۆ قولدانۋدان باستاپ، گەندەرلىك ستەرەوتيپ پەن ونىڭ رولى، تۇرمىستىق زورلىق-زومبىلىق پەن وتباسىلىق بيۋدجەتتى تالقىلاۋعا دەيىنگى تاقىرىپتاردا 30 ساعاتتىق دارىس الدى. سول بويىنشا اقتىق سىناق تاپسىرىپ، ەسسە جازۋى نەمەسە سابي كۇتۋدەگى تاجىريبەسى تۋرالى ۆيدەو تۇسىرۋى كەرەك بولدى.

ولگا الفونسو قىزى دانناعا بەرىلگەن ەكى روبوت-سابيدى قاراۋعا كومەكتەسۋدە.

15 جاستاعى الەكساندرا، ەستيۆەندى تامماقتاندىرامىن دەپ قالعىپ كەتتى.

«جىنىستىق تاربيە مەن نارەستە باعۋعا يكەمدەۋ، ەكەۋى دە ماڭىزدى: بىرىن-بىرى تولىقتىرادى»، – دەيدى كولۋمبيياداعى «Bebé؟ Piénsalo Bien!» نەمەسە «نارەستە؟ ويلان!» باعدارلاماسىنىڭ ديرەكتورى كاميلا گۋسمان.

روبوت نارەستەلەر 20 جىلدان اسا ۋاقىت بۇرىن اقش-تا ويلاپ تابىلدى جانە بۇل باعدارلاما الەم بويىنشا ىسكە اسىرىلىپ كەلەدى. الايدا ونىڭ قۇنى سالىستىرمالى تۇردە قىمبات – كولۋمبييادا بىر وقۋشى ۇشىن 100 اقش دوللارىنان اسادى جانە بىرنەشە نۇسقاۋشىنى قاجەت ەتەدى. دەگەنمەن ول وز تيىمدىلىگىن دالەلدەدى. 1400-دەن استام وقۋشى قاتىسقان كولۋمبييا ايماقتارىنىڭ بىرىندە باعدارلاما كومەگىمەن جاسوسپىرىمدەر جۇكتىلىگى 40%-عا تومەندەگەن.

دجەفرين بايونا، ەستيۆەنگە قارايلايدى. «بۇل – ۇلكەن جاۋاپكەرشىلىك، – دەيدى اكە بولۋ تۋرالى دجەفرين، – ولارعا جاقسى قاراي الاتىن شاعىمدا عانا بالالى بولعىم كەلەدى».

كولەدجدە ينجەنەرلىك بىلىم الۋدى جوسپارلاپ جۇرگەن الەكساندرا بىر اپتالىق كۋرستان كەيىن: «ناعىز اكتريسا بولعىم كەلەدى»، – دەپ انا بولۋدى كەيىنگە قالدىراتىنىن مويىندادى. «مەنىڭ قازىر بالا سۇيگىم كەلمەيدى. ونى باعىپ-قاعاتىنداي مۇمكىندىگىم جوق، – دەيدى ول، – وقۋىمدى اياقتاعان سوڭ، 25 نە 26 جاسقا قاراي بولماسا…».

اۆتورى: دەۆيد بريندلي، فوتو: كريستيان رودريگەس


ماقالانىڭ تولىق نۇسقاسى مەن الەمدىك زەرتتەۋلەردىڭ قاينار كوزىنە قول جەتكىزگىڭىز كەلسە، shopnationalgeographic.kz ارقىلى ونلاين جازىلىڭىز.

1
       

پىكىر جازۋ

كىرۋ
*
*



تىركەلۋ
*
*
*
جاڭا قۇپييا سوز