LIDAR көрсеткен дидар — National Geographic Qazaqstan
.

LIDAR كورسەتكەن ديدار

سپۋتنيكتەن تۇسىرىلگەن سۋرەتكە قاراعاندا جەر جاي عانا شار بولىپ كورىنسە، ال زاماناۋي تەحنولوگييانىڭ كومەگىمەن جەر بەدەرىن ودان دا انىق كورۋگە مۇمكىندىك بار. LIDAR، ياعني «جارىقتى تابۋ مەن ولشەۋ» دەپ اتالاتىن قۇرىلعى ۇشاق، تىكۇشاق نەمەسە دروننان لازەرلى تولقىندار جىبەرۋ ارقىلى جۇمىس ىستەيدى.

بۇدان بۇرىن LIDAR-دىڭ ەڭ جوعارعى فوتورەزوليۋتسييا مۇمكىندىگى 1 م² شامامەن 50 نۇكتەدەن كەلەتىن. بىراق نيۋ يورك ۋنيۆەرسيتەتىنىڭ عالىمدارى 1 م² 335 نۇكتەگە دەيىن جەتەتىن، اسىرەسە قالالىق جەرلەردى بۇرىنعىدان دا انىق، ايقىن كورۋگە مۇمكىندىك بەرەتىن قۇرىلعى ويلاپ تاپقان.

ادەتتەگى عارىشتان تۇسىرىلگەن سۋرەتتىڭ نەمەسە مينياتيۋرالىق ماسشتاب­تاعى مودەلدەردىڭ كەمشىلىگى كوپ. LIDAR تەك سۋرەت قانا ەمەس، قوزعالىس­تاعى قالانىڭ گەومەترييالىق كورىنىسىن جوعارى ساپادا دا بەرە الادى. تروتۋارداعى جاڭبىر سۋىنىڭ قالاي اعاتىنىنا دەيىن كورسەتەدى.

«ايتالىق، سىز جاقىن ماڭدا قاي جەردە استما كونتسەنتراتسيياسى جوعارى ەكەنىن بىلگىڭىز كەلەدى دەلىك، – دەيدى نيۋ يورك ۋنيۆەرسيتەتىنىڭ قالا ينفورماتيكاسى پروفەسسورى دەبرا ليفەر، – سىز وسى قۇرىلعى ارقىلى كولىك كەپتەلىپ، اۋا لاستانعان ايماقتى تەز انىقتاپ، ول جەردى اينالىپ وتىپ كەتە الاسىز.

LIDAR قۇرىلعىسىن قاۋىپسىزدىك نە مەديتسينا ماقساتىندا ۇشىرىلعان تىكۇشاقتارعا دا ورناتۋعا بولادى.

زەرتتەۋشىلەر دۋبلين قالاسىنىڭ ورتالىعىن باقىلاپ وتىر.

ونىڭ پايداسى ۇشان-تەڭىز

بىرتۇتاستىقتى قالىپتاس­تىرۋ

جەر استىنان وتەتىن مەترو مەن كارىز جەلىلەرى عيماراتتارعا زالال كەلتىرۋى مۇمكىن. ال قۇرىلعى قازۋ جۇمىسى كەزىندە عيماراتتىڭ وسال جەرىن انىقتاۋعا كومەكتەسەدى.

قالانى جوسپارلاۋ

كولەڭكە قايدا تۇسەدى؟ جاياۋ جۇرگىنشى ۇشىن كوشەدە اۋا جەتكىلىكتى مە؟ قاي جەردەن سەل جۇرۋى مۇمكىن؟ جوبالاۋشىلار ۇشىن قالا تىنىسى، ومىرى تۋرالى جان-جاقتى گەومەترييالىق اقپارات تيىمدى بولماق.

مۇگەدەكتەرگە مۇمكىندىك

بيىك جيەكتاستار نەمەسە مەيرامحانا ىشىنىڭ تارلىعى مۇگەدەكتەرگە قولايسىز بولۋى مۇمكىن. الايدا ىڭعايلى اپليكەيشن بۇل پروبلەمانى وڭاي شەشە الادى.

اعاش كەسۋ

قالاداعى اعاشتاردىڭ كارتاسى ارقىلى ولاردىڭ قايسىسى ەلەكتر جەلىلەرىنە كەدەرگى كەلتىرەتىنىن، سىنعان اعاشتار قاي ۇيگە نەمەسە كولىكتىڭ ۇستىنە قۇلاۋى مۇمكىن ەكەنىن انىقتاۋعا بولادى.

ايىرماشىلىعى نەدە؟

Google Earth (مىسالى، دۋبلين سول جاقتا) جوعارىدان تۇسىرىلگەن سۋرەتتەر جەر بەتىن جاقىنداتىپ كورۋ ۇشىن قولدانىلادى. LIDAR كەڭىستىكتەگى ناقتى مالىمەتتەردى بەرەدى.

اۆتورى: دانيەل ستوۋن

LIDAR تۇسىرىلىمى (تۇرلى-تۇستى): بريتني و نەيلل جانە دەبرا لاەفەر، CLOUDCOMPARE، EUROPEANRESEARCH COUNCIL. دەرەككوز: SCRIPPS INSTITUTION OF OCEANOGRAPHY; NOAA; اقش تەڭىز فلوتى; NGA; GEBCO.

 


ماقالانىڭ تولىق نۇسقاسى مەن الەمدىك زەرتتەۋلەردىڭ قاينار كوزىنە قول جەتكىزگىڭىز كەلسە، shopnationalgeographic.kz ارقىلى ونلاين جازىلىڭىز.

       

پىكىر جازۋ